bir tencere bin pencere

Bir fikirle ne yaparsın? Geçen gün  bir dost muhabbetinde adi geçti bu cocuk kitabının..
Aslinda cocuk yetiskin herkese hitap eden bir kitap bu. Konusu da bir cocugun nereye gitse sürekli pesinden gelen bir fikirden once kacmasi  sonra caresiz kalinca  fikri karşısına alip onla bir iletisim kurmasi..

Bizim muhabbetimizde  güzel dostun değindigi nokta da şuydu. Bizi de o kitaptaki cocuk gibi travmalarimiz, acilarimiz ve korkularimiz nereye gitsek pesimizden takip ediyor. Ta ki birgun pes edip onlari karsimiza  alip yuzlesene ya da halleşene dek..

Bu örnek beni cok etkiledi, uzun zamandir uzerinde düşünüyordum. Geçen  yine bunu düşünürken şöyle birsey icimden gecti.

Insanoglu olarak  tüm varoluş mevzumuzu, hikayemizi tek bir cumlede ozetleyecek olsak belki de -yine o kitaptan  ilhamla-  kendimize soracagimiz tek soru şu olurdu :

Bir Duyguyla Ne Yaparsın?

Ilk insandan  tutun da  ta taş devrine- maden devrine, Ronesansa, coğrafi  kesiflere, peygamberler tarihine, savaslara, ihtilallere, modern zamanlara, teknoloji çağına ve dahi sosyal medya impratorluguna kadar..

Cennette  Hz Ademle Havvanin varlik  sorusuydu bu: Bir Duyguyla Ne Yaparsın? Kitalar ötesini kesfe cikaran  şey belki de Merak-Kesif Duygusuyla  Ne Yaparsin? sorusuydu.  Sanata ve estetige kapı açan bir duygu.. Ya da atalarimizin inandigi  dinden nasil vazgecelim diye sorduran bir duygu.. Gücü elinde tutanlarin her zaferde kalbini santim  santim  kaplayan şey kibir duygusu ve asla sorulamayan  ben bu duyguyla ne yaparim sorusu..

Modern hayatın performans  odakli yasaminin sundugu basari kriterleriyle ezilen, kariyer ve aile arasinda sıkışıp kalan, kadinligi, anneligi en onemlisi kendiligi adına  hissettiklerinin  adını koyamayan  kadınlar..  Ve onlarin  kendilerine sormaya korktugu bazi sorular..  Ben bu basarisizlik, bir ise yaramamazlik, anlamsizlik  duygusuyla ne yaparim?

Sosyal medyada daha cok kazanan, daha guzel yasayan, daha iyi karisi-kocasi-cocugu- meslegi olan, yani ki her bir seyde daha’si  olanlari görünce simdi ben içimde  tetiklenen bu duyguyla  ne yaparim  diye  sorulamayan.. sorulsa da üç bes yuzeysel  instagram  psikoloğunun  10 madde çözüm reelslerine  kurban giden duygular.
.
.
Bunlari dusunurken Gokhan Cinar ‘in Katharsis programini hatirladim. Orda kendisi konuklarina  bazi duygulari  soruyor, korku-utanc-ofke-huzun, bu duygulari hissedince ne yaparsnz diye.. Dikkatimi ceken şey hep aynı sekilde cevap  verilmesi. Aglarim, bagiririm, icime  kapanirim, arkadasimla paylasirim, uyurum vb.
.
.
Buradan bakinca kendimizi cok tekduze  yasayan , hep aynı yollardan giden ama farkli  sonuclar bekleyen varliklar olarak goruyorum. Biz klasik algimizla insani diğer canlilardan  ayıran  temel  seyin akil  olduğunu  dusunuyoruz ama belki de akildan  ote insan  olmanin  temel farki bir duyguyu hissedebilme  ve onunla ne yapacağına  karar verebilme  yetisidir. Neticede  bir hayvanin ofke ve korku  duygusuyla  yapacağı şey saldıri  veya savunma  iken bir insanin ayni duygulari kendi icinde yogurarak bir sanat eserine  dönüşturebilme potansiyeli  mevcut.
.
.
O zaman herkes kendi kapisinin  onunu supursun, kendi  sorusunun cevabini  bulsun 🙂 Gorselde  6 temel duygu, 72 de alt duygu var. Madem insan olduk, gerçekten insan oldum, gerçekten yaşadım diyebilmek için  kendimize soralim.
.
.
6 temel duygu, 72 alt duygu var benim kalbime zaman zaman misafir  olan. Bir duyguyla, bir misafirle  ne yaparım?

Çocuktan sonra
Şekli semali de değişiyor
ibadetin
Dünden kalan Üstü açık bi tabak oluyor mesela
Kırı pası kalbinin
Bazen bulaşık suyuna abdest
Bazen de ninniler tesbihin
Sanki kurulmuş gibi bir de
Tam biseyler planlarken sen
uykusu kaçıverir beyefendinin
Hele bi de
Son zamanlarda yanında sızmak oluverdi mi adetim
Daha ne diyeyim ki Ayten
Bu vesile ile Kutlu olsun kandilin..

Bunca ömrümüz boyunca her yıl bir kurban verdik. Kimiyle sadece buzluklarımızı doldurduk, kimini de ihtiyaç sahiplerine dağıtarak ruhumuzu doyurduk.

Bu bayram birazcık farklı olsun diğerlerinden. Maddesinden manasına yol bulsun içimizde kurban. Neyi kurban etmeliyim diye soralım kendimize. En çok sahiplendiğimiz her ne ise onu kurban etmeye niyetlenelim. Cisminin burda kalıp ruhunun Rahman’a ulaşması gibi, feda ettiğimiz şeyin sureti bizimle kalsın, sireti semaya ulaşsın. Senin için diyelim sadece. Senin için, sende kendimi bulmak ve kendi hakikatime dokunmak için şu duygumu, düşüncemi, algımı, bakışımı, alışkanlığımı, zaafımı , hırsımı, bağımlılığımı, öfkemi, nefretimi, hiddetimi, hasetimi, tembelliğimi, ümitsizliğimi ya da tükenmişliğimi mecazen öldürmeye niyet ettim. Kurbanlık hayvanların burada can verişi Cennet’e doğusudur ya bir nevi. Biz de kurban ettiğimiz yönlerimizle değişip dönüşerek Hakikat’in ruhundan yeni bir ben doğurmaya niyet edelim. Öyleyse buyrun, haydi!

Haydi gel, şimdi kurban olma vakti. Bunca zamandır öteki diye anıldığın, hep temkinli yaklaşıldığın yeter! Can kardeşlerin el birliğiyle ittirdiler diye seni kuyuların dibine, karanlıkları ruhuna mesken belleyişin ve daha fazla incinmemek için sınırlarına durmaksızın dikenli teller çekişin, yeter! Duyduğuna, gördüğüne okuduğuna ne elin ne de kalbin yetmediginde…  Küplere binişin, öfke ve çaresizlikle kendini yeyip bitirişin, yeter…

Gel, bu kurbanda cesurca devir, mahzenlerindeki asırlık çömlekleri. Devir ki görelim benliğini kavuran şu öfkenin ne kadar asitlendiğini. Asit ki sıradan bir üzüm suyunu şifalı bir sirke kılar. Görelim Celal’in seni nasıl güzelleştirdiğini…

Haydi, dök eteğindeki taşları, saç eleğindeki unları, kır kabuklarını. Aynı böyle yattığın gibi yatağına, yatır öfkeni de yanıbaşına. Ve İsmail ol o anda, teslimiyet kesil tüm canınla. Sana geldim de, kurban olmaya. Ne etimin kıymeti var, ne butumun. Belki sadece ve sadece bu ruhumun… Ki baksana, o da öfke dolu baştan ayağa, dipten tavana, dilden dudağa. Ne yapsam dinmedi içimdeki bu fırtına… Bu kış, bu yağmur, bu boran.. Bu kırık dökük gemiler, karaya vuran.. Bu kimselerin girmeye cesaret edemediği şehir, bu yatağından taşıp giden nehir… Bilirim, hepsi sana ayan. İşte yalnızca öfkem var, uğruna edebileceğim kurban…

Şimdi, izin ver bıçağımı adınla bileyeyim. İzin ver, öfkemin kulağına eğilip varolus ve bana geliş sırrını hikaye edeyim. Koca yürekli eski zaman dedeleri gibi, başını okşayayım. Hatta belki bir gece önceden yanında sabahlayayım. Sonra güneş vurunca üzerimize, gözlerinin ta içine bakıp da ‘Ey, benim öfkem!’ diyeyim. Seni kurban edeceğim çünkü en çok size ait olan şeyden verin diyor, Yaratan. Dünyanızda en çok yer kaplayandan… Ben seni seçtim çünkü sensin yıllardır içimde yuvalanan. Karıncayı dahi incitemeyecek kadar naif bir insan evladıyken ben bir zamanlar, sensin nefsimdeki canavarı uyandıran…

Öfkem! Bu yüzden kurban ediyorum işte seni ben.. Bir kurban derisi soyulur gibi senin canını, cisminden soyarak özüne dokunmaya niyet ediyorum. Ey benim öfkem! Korkma ölümden. Çünkü yaşamın farklı bir boyutudur ölüm bazen. Bu yüzden seninle yeniden doğmak istiyorum ben. Kimsin, nesin, hangi dağın derininden doğup, hangi okyanusun kıyısına akmaktasın, merak ediyorum. Bu deli dolu akışında öfkem, hangi vadilerimden hangi çakıltaşlarımı söküp alıyorsun, tanımak istiyorum. Coşkun nehirlerin en büyük meziyetidir alüvyonlar toplamak. Ya benim kara kaşlı, gür saçlı öfkem? Sen, hangi imtihanımın düzlüğüne bırakacaksın taşıdığın bu verimli toprağı? Ya ben, ben nasıl ekip biçeceğim haritadaki yerini, bu kara parçasını?

Bildir bana öfkem, anlat hikayeni. Senin rehberliğinde adımlamak istiyorum içimin ayak basılmamış coğrafyasını. Yürümeye gücüm yok, işaret et çukurlarını, tedavi et nasırlarımı… Senden başka varım yok, öfkem. Senden başka kayda değer bir yanım yok. Bunca azgın sel, nasıl sal olacak bana? Ve ben nasıl çıkacağım karaya, anlat. Bunca hırçın yel, nasıl yol olacak bana… Ve ben nasıl ulaşacağım içimdeki limana, anlat… Bunca fecaat nasıl şecaate dönüşecek, anlat… Bunca yıkım ve ölüm nasıl kutlu bir doğumu müjedeleyecek ruhuma, anlat… Kurban oluşunla anlat… Kınalı başınla, teslim duruşunla… Yaşatmak için bir diğerini, can sunuşunla… Anlat bana öfkem, mecazi ölüşünle, hakiki doğuşunla..